Të dhënat e publikuara nga Data4 hedhin dritë mbi një nga paradokset më interesante të ekonomisë kosovare, një bazë relativisht e vogël e fuqisë punëtore teknike, por me ndikim të madh në qarkullim dhe eksporte, raporton Kujdestari.info.
Sipas analizës së bazuar në të dhënat e LinkedIn për vitin 2026, Kosova ka gjithsej 11,881 profesionistë teknikë aktivë. Në këtë kategori përfshihen programerë, inxhinierë, profesionistë të data-s, shërbime administrative dhe mbështetëse, call center, marketing, kontabilistë dhe konsulentë.
Në krahasim me vendet e rajonit, Kosova mbetet dukshëm pas për nga madhësia e fuqisë punëtore teknike. Serbia numëron mbi 100 mijë profesionistë teknikë, Kroacia rreth 69 mijë, ndërsa Sllovenia mbi 35 mijë. Kjo do të thotë se baza teknike e Kosovës është mesatarisht rreth katër herë më e vogël sesa ajo e këtyre shteteve.
Megjithatë, pavarësisht këtij hendeku, performanca ekonomike e sektorëve të lidhur me teknologjinë dhe shërbimet profesionale është mbresëlënëse. Vetëm gjatë vitit 2025, Kosova ka gjeneruar:
1.9 miliardë euro qarkullim
690 milionë euro eksporte
nga sektorët e Teknologjisë së Informacionit dhe Komunikimit (TIK), Shërbimeve Profesionale dhe Shërbimeve Administrative Mbështetëse.
Ky kontrast tregon qartë se Kosova po arrin të krijojë vlerë të lartë ekonomike me një bazë më të ngushtë njerëzish, duke e bërë produktivitetin për punëtor relativisht të lartë krahasuar me rajonin.
Analiza nxjerr në pah edhe një tjetër problem strategjik: mungesën e profesionistëve në fushat më të avancuara teknologjike. Sipas të dhënave, Kosova ka vetëm 10 profesionistë të Inteligjencës Artificiale për çdo 1,000 zhvillues, ndërkohë që mesatarja rajonale është 16 për 1,000.
Kjo diferencë sinjalizon një rrezik afatmesëm për konkurrueshmërinë, veçanërisht në një kohë kur AI, data dhe automatizimi po bëhen motorë kryesorë të eksporteve të shërbimeve me vlerë të shtuar të lartë.
Krahasimi rajonal tregon se Kosova ka ende hapësirë të madhe për zgjerim, sidomos nëse investohet në: zhvillimin e kapitalit njerëzor, arsimim teknik dhe specializime të avancuara, infrastrukturë digjitale, dhe politika që nxisin mbajtjen e talentit në vend.
Nëse ky potencial shfrytëzohet, Kosova mund të shumëfishojë eksportet e shërbimeve në vitet e ardhshme, pa qenë domosdoshmërisht e varur nga rritja e shpejtë e numrit të punëtorëve, por nga cilësia dhe specializimi i tyre. /Kujdestari.info/
